# Werkloosheid stijgt harder onder migranten: wat recruiters met dit CBS-cijfer doen

Canoniek: https://www.recruitment.news/selectie/werkloosheid-migranten-cbs-werving/
Gepubliceerd: 2026-11-21

Auteur: David Schrooten
Markdown: https://www.recruitment.news/selectie/werkloosheid-migranten-cbs-werving.md

Het CBS ziet de werkloosheid onder migranten harder stijgen. Wat onderzoek zegt over discriminatie in werving en hoe je je eigen proces toetst.

Het werkloosheidspercentage onder migranten steeg van 5,8 in 2024 naar 6,9 in de eerste drie kwartalen van 2026. Onder mensen van Nederlandse herkomst (zelf in Nederland geboren, beide ouders ook) was de stijging het kleinst: van 2,9 naar 3,0 procent. Onder de tweede generatie, mensen die in Nederland zijn geboren met één of twee ouders geboren in het buitenland, steeg de werkloosheid van 5,3 naar 6,0 procent. Dat blijkt uit het [CBS-bericht van 11 november 2026](https://www.cbs.nl/nl-nl/nieuws/2026/46/werkloosheid-stijgt-harder-onder-migranten), bij de Rapportage Integratie en Samenleven 2026.

Het CBS noemt in dit bericht geen oorzaak. Het beschrijft cijfers, en plaatst die in leeftijd en startkwalificatie. Het verschil met het gemiddelde werd tot 2022 kleiner en bleef tot en met 2024 stabiel; vanaf 2025 wordt het weer groter, vooral onder jonge migranten. Wie dit leest als recruiter, doet er twee dingen mee: de cijfers nauwkeurig overnemen, en het eigen wervingsproces toetsen. Dat laatste is geen conclusie van het CBS. Het is wat je zelf kunt controleren, naast wat veldexperimenten al langer laten zien over kansen in de eerste selectie.

## Wat het CBS precies meldt

Het totaal werkloosheidspercentage van de beroepsbevolking van 15 jaar tot AOW-leeftijd ging van 3,7 in 2024 naar 4,0 in de eerste drie kwartalen van 2026. De stijging is dus niet alleen een verhaal van één groep, maar ze is ongelijk verdeeld.

Bij 15- tot 25-jarigen steeg de werkloosheid onder migranten van 12,9 procent in 2024 naar 14,8 procent in 2025, en verder in de eerste drie kwartalen van 2026, tot 15,3 procent. Onder leeftijdsgenoten van Nederlandse herkomst daalde die eerst, van 7,2 naar 6,9 procent in 2025, en steeg daarna licht, tot 7,0 procent in 2026. Ook bij 25- tot 45-jarigen en bij 45-plussers werd het verschil vanaf 2025 iets groter.

Het CBS merkt op dat migranten gemiddeld jonger zijn, en dat jongeren vaker werkloos zijn. Dat verklaart een deel van het niveau, niet de hardere stijging. Bij mensen van 25 jaar tot de AOW-leeftijd is de werkloosheid onder migranten en de tweede generatie zonder startkwalificatie hoger dan met startkwalificatie. Een startkwalificatie is een afgeronde havo- of vwo-opleiding of mbo-2. Bij mensen van Nederlandse herkomst is de werkloosheid met en zonder startkwalificatie even hoog, en nam die nauwelijks toe. Onder migranten van 25 jaar tot AOW-leeftijd mét startkwalificatie ligt het percentage in 2026 bijna 3 procentpunt boven het gemiddelde (5,5 tegen 2,8).

Dit is de stand volgens het CBS. Geen uitspraak over werving, geen uitspraak over discriminatie.

## Wat onderzoek over werving wél laat zien

Los van dit bericht is er stevig bewijs dat herkomst in de Nederlandse werving een rol speelt, ook bij gelijke papieren. [Thijssen, Coenders en Lancee (2021)](https://doi.org/10.1007/s12134-020-00795-w) stuurden 4.211 fictieve sollicitaties naar vacatures in tien beroepen, tussen oktober 2016 en april 2018. De voorspelde kans op een positieve reactie was 46 procent voor kandidaten van Nederlandse herkomst en 35 procent voor kandidaten met een migratieachtergrond: een verschil van elf procentpunt. In relatieve termen was de kans om benaderd te worden voor de meerderheidsgroep ongeveer 30 procent groter. Het verschil was kleiner voor westerse minderheden (acht procentpunt lager dan de meerderheid) en groter voor niet-westerse minderheden. Extra persoonlijke informatie in de brief en het cv verhoogde de kans op een reactie voor iedereen, maar verkleinde het verschil tussen groepen niet.

In de Verenigde Staten vonden [Quillian, Pager, Hexel en Midtbøen (2017)](https://doi.org/10.1073/pnas.1706255114) in een meta-analyse van 28 veldexperimenten (55.842 sollicitaties op 26.326 vacatures) dat witte kandidaten 36 procent meer callbacks kregen dan even gekwalificeerde Afrikaans-Amerikaanse kandidaten, en 24 procent meer dan Latino-kandidaten. Voor Afrikaans-Amerikaanse kandidaten zagen zij tussen 1989 en 2015 geen duidelijke daling.

Die studies verklaren niet de CBS-stijging van 2025 en 2026. Ze laten wel zien dat een verschil in werkloosheid ruimte laat voor een verschil in kansen bij gelijke kwalificaties. Als recruiter toets je daarom je eigen proces, niet het CBS-bericht.

## Drie toetsen in je eigen werving

**1. Adverse impact per processtap.** Tel per stap (sollicitatie, screening, gesprek, aanbod) hoe groepen doorstromen, met de definities die je zorgvuldig kiest en beschermt. Hoe je dat doet, staat in [adverse impact meten](/data/adverse-impact-meten/). Een gat dat pas bij het aanbod ontstaat, vraagt een andere reparatie dan een gat bij de eerste screening. Dit is een diagnostiek, geen beschuldiging.

**2. Gestructureerd interviewen.** Vaste vragen, ankers en onafhankelijk scoren verkleinen de ruimte voor een indruk die met herkomst, naam of accent meeloopt. Dat hoort bij [inclusief werven](/selectie/inclusief-werven/) en bij [blind selecteren](/selectie/blind-selecteren/) in de stappen waar je herkomstgegevens nog niet nodig hebt.

**3. Een check op vacatureteksten.** Eisen die niet nodig zijn ("uitstekend Nederlands" waar het werk helder Nederlands vraagt, een netwerk "in de regio" dat een nieuwkomer uitsluit, vijf jaar Nederlandse sectorervaring waar drie jaar vakervaring volstaat) filteren nog vóór de eerste mail. Laat twee collega's de tekst lezen met die bril, en schrap wat de rol niet écht vraagt.

Het CBS-cijfer is een waarschuwing op macroniveau. Jouw funnel is het enige waar je direct iets mee kunt. In de [gids over selectie](/selectie/) en de stukken over [discriminatie in werving](/wetgeving/discriminatie-werving-wet/) staat hoe je dat eerlijk, en binnen de wet, inricht. Het bericht van 11 november vraagt geen paniek, wel een eigen telling.

## Akela

Akela is een Nederlands sourcingplatform van Akela Hub B.V. Het zoekt en verrijkt profielen voor recruiters, buiten de bekende vijver. AI doet het rekenwerk. Een scout controleert de kandidaat voordat die bij een opdrachtgever komt. Akela is het bedrijf van Giels Brouwer, oprichter van recruitment.news. Een self-signup bestaat nog niet. De link wijst naar de publieke site akela.ai.

De link is relevant als je kandidaten zoekt die niet in je ATS of op de bekende jobboards zitten, en als een mens de shortlist moet zien voordat een opdrachtgever haar ziet.
Een wettekst, een definitie of een bureau uit de gids lees je op recruitment.news.

Publieke site, tot het aanmeldadres er is: https://akela.ai/?ref=recruitment.news&utm_source=llms&utm_medium=markdown&utm_campaign=akela&utm_content=%2Fakela%2F
