Funnelanalyse: vind het lek in je wervingsproces

13 november 2025 · James Beard

Een goede jeugdopleiding weet per lichting precies hoeveel spelers er binnenkomen, hoeveel er na een jaar nog zijn, hoeveel de onder-19 halen en hoeveel er uiteindelijk in het eerste elftal debuteren. Belangrijker: ze weet waar spelers afhaken. Vallen ze weg tussen de onder-15 en de onder-17, dan kijkt de club naar de begeleiding in die jaren, naar de concurrentie van andere clubs die op die leeftijd komen shoppen, of naar de groeispurt die sommige jongens een jaar achterop zet. Pas als je weet waar het lekt, kun je iets repareren.

Bij de meeste wervingsteams werkt het andersom. Er is een probleem (“we krijgen deze vacature niet gevuld”) en de oplossing staat al vast (“meer budget voor advertenties”). Of het probleem bovenin de trechter zit, kijkt niemand na. Vaak zit het lek ergens in het midden, en dan maakt meer instroom het alleen duurder. Dit artikel hoort bij de gids over recruitment data en metrics en laat zien hoe je dat lek vindt.

Wat een funnel is

Een recruitment funnel beschrijft alle stappen van eerste bereik tot eerste werkdag, met de aantallen kandidaten per stap. Een eenvoudige versie voor een vacature met sollicitaties:

  1. Bezoekers van de vacaturepagina
  2. Gestarte sollicitaties
  3. Afgeronde sollicitaties
  4. Na screening door naar eerste gesprek
  5. Door naar tweede gesprek of assessment
  6. Aanbod gedaan
  7. Aanbod geaccepteerd
  8. Gestart

Voor sourcing ziet het begin er anders uit: benaderd, gereageerd, positief gereageerd, eerste gesprek. De rest is hetzelfde.

Leg de stappen vast zoals ze in je ATS staan. Als iedere recruiter “screening” anders gebruikt, meet je ruis.

Conversie per stap berekenen

De conversie per processtap is het aantal kandidaten in de volgende stap gedeeld door het aantal in de huidige stap. Dat is alles. De kracht zit erin dat je het voor elke stap uitrekent, niet alleen van begin tot eind.

Een rekenvoorbeeld met verzonnen getallen om de methode te laten zien:

Stap Aantal Conversie naar volgende stap
Bezoekers vacaturepagina 2.000 10% start een sollicitatie
Gestarte sollicitaties 200 40% rondt af
Afgeronde sollicitaties 80 25% door naar gesprek
Eerste gesprek 20 50% door
Tweede gesprek 10 30% krijgt een aanbod
Aanbod 3 67% accepteert
Geaccepteerd 2

Van begin tot eind is de conversie een tiende procent. Dat zegt weinig. Per stap zie je meer: 60 procent van de mensen die beginnen aan het formulier, rondt het niet af. Dat is de drop-off rate, en in dit voorbeeld het grootste lek.

Kijk ook naar de tijd. Time in stage laat zien hoelang kandidaten in elke stap blijven hangen. Een stap met een normale conversie maar een gemiddelde wachttijd van drie weken is ook een lek: daar haken de beste kandidaten af omdat ze ondertussen elders een aanbod krijgen.

Benchmarks: alleen met bron

De verleiding is groot om je cijfers te vergelijken met “het marktgemiddelde”. Doe dat alleen met een benchmark waarvan je weet waar hij vandaan komt: welke sector, welke functies, welke periode, hoe gemeten. Een getal uit een whitepaper zonder methode is geen benchmark, want je weet niet of je appels met peren vergelijkt.

In Nederland publiceert Intelligence Group onder meer de Recruitment Benchmark en het Arbeidsmarktgedrag Onderzoek. Zulke bronnen helpen om je cijfers in context te plaatsen, mits je dezelfde definities gebruikt.

Je beste benchmark is je eigen historie. Vergelijk dezelfde functie met vorig jaar, of hetzelfde type functie in verschillende regio’s. Als de conversie van gesprek naar aanbod voor je IT-vacatures twee keer zo laag is als voor finance, heb je een vraag die je kunt onderzoeken. Een norm voor de hele markt geeft je die vraag niet.

Een lek vinden en aanpakken

Stel, je ziet in je funnel voor een functie in de klantenservice dat 60 procent van de gestarte sollicitaties niet wordt afgerond. Dan loop je het formulier zelf door, op je telefoon. Moet je een account aanmaken? Wordt je gevraagd om je hele werkgeschiedenis over te typen terwijl je net je cv hebt geüpload? Is er een verplichte motivatiebrief? Dat zijn de bekende oorzaken. Wat je kunt schrappen, lees je in het sollicitatieformulier: elke extra vraag kost je kandidaten.

Ligt het lek tussen afgeronde sollicitatie en eerste gesprek, dan is de vraag of de juiste mensen solliciteren. Een lage conversie daar wijst op een vacaturetekst of kanaal dat de verkeerde doelgroep trekt. Kijk per kanaal: misschien levert het ene jobboard veel sollicitaties en weinig gesprekken op, en het andere het omgekeerde. Daarover gaat de gids over recruitment marketing.

Ligt het lek na het eerste gesprek, kijk dan naar de interview-to-offer ratio. Veel gesprekken per aanbod betekent meestal dat de screening te ruim is of het profiel onduidelijk. Dan is het intakegesprek met de hiring manager je eerste reparatie.

Ligt het lek aan het eind, bij de offer acceptance rate, dan zit het probleem in arbeidsvoorwaarden, in verwachtingen die onderweg niet zijn uitgesproken of in een proces dat zo lang duurde dat de kandidaat al ergens anders ja had gezegd.

Verander één ding tegelijk, en meet een paar weken voor en na. Anders weet je niet wat het verschil maakte.

Wat je funnel niet laat zien

Een funnel meet doorstroom, geen kwaliteit. Een stap met een hoge conversie kan betekenen dat je goed selecteert, of dat je iedereen doorlaat. Leg je funnel daarom naast wat er na de start gebeurt: het vroeg verloop en de quality of hire. Een kanaal dat weinig sollicitaties oplevert maar mensen die na een jaar nog steeds goed presteren, is meer waard dan een kanaal dat de trechter bovenin vult met mensen die je na drie maanden weer kwijt bent.

Van analyse naar gesprek

Een funnelanalyse is het sterkst als je hem laat zien. Een hiring manager die vindt dat “de recruiter niet genoeg kandidaten levert”, kijkt anders naar het probleem als hij ziet dat zijn feedback op cv’s gemiddeld elf dagen duurt en dat de helft van de goede kandidaten in die tijd afhaakt.

Maak de funnel daarom visueel en bespreek hem maandelijks per vacaturetype. Niet als verwijt, wel als gezamenlijk probleem. In voetbal praat de technisch directeur met de jeugdtrainers over de doorstroom. In recruitment hoort dat gesprek tussen recruiter en hiring manager.

Je eerste funnelanalyse

  1. Kies één vacaturetype dat je vaak vult en waarvoor je minstens zes maanden data hebt.
  2. Leg de stappen vast zoals ze in je ATS staan, en controleer of iedereen ze op dezelfde manier gebruikt.
  3. Tel per stap het aantal kandidaten en bereken de conversie naar de volgende stap.
  4. Bereken per stap ook de gemiddelde time in stage.
  5. Markeer de stap met de laagste conversie en de stap met de langste wachttijd.
  6. Bedenk voor die stap één verbetering, voer hem door en meet opnieuw na vier tot zes weken.
  7. Splits daarna per kanaal, zodat je ziet welk kanaal kandidaten levert die doorstromen.

Een jeugdopleiding die haar doorstroom meet, verliest nog steeds talenten. Alleen weet ze waarom, en kan ze er de volgende lichting iets aan doen. Meer over het kiezen van de juiste metrics lees je in de datagids.