De Wtta: wat verandert er voor uitzendbureaus en inleners?
Iedereen kan in Nederland een uitzendbureau beginnen. Een inschrijving bij de KVK is genoeg. Dat verandert. Met de Wet toelating terbeschikkingstelling van arbeidskrachten, de Wtta, mag je vanaf 1 januari 2028 alleen nog arbeidskrachten uitlenen als je daarvoor een toelating hebt. De wet treedt op 1 januari 2027 in werking, en voor bestaande uitleners loopt nu een belangrijke deadline: aanmelden voor de overgangsregeling kan tot en met 31 december 2026. Dit stuk zet de data, de eisen en de plichten voor inleners op een rij. Meer wetten die raken aan werving staan in het overzicht Wetgeving voor recruiters.
Dit is een praktische uitleg, geen juridisch advies. Twijfel je over je eigen situatie, kijk dan op toelatinguitleenmarkt.nl of vraag een jurist.
Waarom deze wet?
De overheid wil misstanden op de uitleenmarkt tegengaan: onderbetaling, slechte huisvesting, uitbuiting van arbeidsmigranten. Tot nu toe was er alleen het vrijwillige keurmerk van de Stichting Normering Arbeid (SNA), dat vooral financiële en administratieve betrouwbaarheid toetst. Het nieuwe stelsel is verplicht en kijkt ook naar hoe een uitlener met zijn arbeidskrachten omgaat. Uitleners worden vooraf en daarna periodiek getoetst door inspectie-instellingen.
De toelatingen worden verleend door een nieuwe organisatie, de Nederlandse Autoriteit Uitleenmarkt (NAU), onderdeel van het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid. De Nederlandse Arbeidsinspectie handhaaft.
Voor wie geldt de Wtta?
De wet geldt voor uitleners: bedrijven die tegen vergoeding arbeidskrachten ter beschikking stellen om onder toezicht en leiding van een ander te werken. Dat zijn uitzendbureaus, detacheerders en payrollbedrijven, maar ook bedrijven die incidenteel personeel uitlenen. En de wet geldt voor inleners: iedereen die personeel inleent.
Een werving- en selectiebureau dat alleen bemiddelt, leent geen arbeidskrachten uit; de kandidaat komt bij de opdrachtgever in dienst. Zo’n bureau valt in principe niet onder de toelatingsplicht. Maar veel bureaus doen beide, en dan geldt de plicht voor het deel waarin je uitleent. De NAU heeft een beslisboom op de site; gebruik die als je twijfelt.
De tijdlijn
| Datum | Wat gebeurt er |
|---|---|
| 1 november tot en met 31 december 2026 | Bestaande uitleners melden zich aan voor de overgangsregeling |
| 1 januari 2027 | De Wtta treedt in werking |
| 1 mei tot en met 30 juni 2027 | Uitleners vragen toelating of ontheffing aan |
| 1 juli 2027 | Het openbare register gaat open; inleners kunnen uitleners controleren |
| 1 januari 2028 | Toelatingsplicht geldt; de Arbeidsinspectie gaat handhaven; het Waadi-register gaat over naar het Wtta-register |
Bronnen: Toelating uitleenmarkt, Over de Wtta en Aanmelden voor de overgangsregeling.
De overgangsregeling: aanmelden voor 1 januari
De overgangsregeling is bedoeld voor bestaande uitleners. Wie zich op tijd aanmeldt en tussen 1 mei en 30 juni 2027 een aanvraag doet, mag blijven uitlenen terwijl de NAU de aanvraag beoordeelt, ook als er op 1 januari 2028 nog geen besluit is. In het register krijg je dan een aparte status, zodat inleners zien dat je nog niet bent toegelaten maar wel mag uitlenen.
Aanmelden doe je online. Je hebt eHerkenning op niveau 3 of hoger nodig en een Berichtenbox voor bedrijven, waarvan je de naam registreert in het Handelsregister. De NAU haalt je bedrijfsgegevens uit het Handelsregister, dus controleer of die kloppen. Bij de aanmelding geef je je verwachte netto jaaromzet over 2026 op, en welke aanvraag je later verwacht te doen: toelating met inspectierapport, voorlopige toelating, toelating met SNA-keurmerk of ontheffing.
Een VOG heb je voor de aanmelding nog niet nodig. De NAU raadt zelfs af om er nu al een aan te vragen; je krijgt bericht wanneer dat moet.
Wat gebeurt er als je je niet op tijd aanmeldt? Dan kun je geen gebruikmaken van de overgangsregeling. Ben je op 1 januari 2028 niet toegelaten, dan moet je stoppen met uitlenen tot je dat wel bent.
Heb je op 30 juni 2027 een geldig SNA-keurmerk, dan hoef je je niet aan te melden. De NAU adviseert het toch: verlies je je keurmerk in de eerste helft van 2027, dan kun je alsnog op de overgangsregeling terugvallen.
De eisen voor toelating
Om toegelaten te worden, moet een uitlener aan een aantal voorwaarden voldoen. De belangrijkste:
Een VOG. Voor rechtspersonen een VOG RP, voor een eenmanszaak een VOG NP. Bij de aanvraag mag die maximaal drie maanden oud zijn.
Een waarborgsom van €100.000. In sommige gevallen kun je bij je eerste aanvraag vrijstelling krijgen; je levert dan documenten aan waaruit blijkt dat je daarvoor in aanmerking komt.
Een inspectierapport of een SNA-keurmerk. Normaal heb je een rapport nodig van een aangewezen inspectie-instelling, waaruit blijkt dat je aan het normenkader voldoet. Wie tussen 1 mei en 30 juni 2027 aanvraagt en op 30 juni 2027 een geldig SNA-keurmerk heeft met de module “ter beschikking stellen van arbeidskrachten”, kan eenmalig zonder inspectierapport worden toegelaten (Toelating met SNA-keurmerk). Na 30 juni 2027 kan dat niet meer.
Daarnaast zijn er twee bijzondere routes. Startende uitleners vragen een voorlopige toelating aan. En bedrijven die maar beperkt uitlenen, kunnen een ontheffing krijgen als de omzet uit uitlenen minder dan 10 procent van de totale jaaromzet is en niet hoger dan €5 miljoen, het bedrijf al minstens twaalf maanden loon betaalt en het geen uitzend- of payrollbedrijf is (Ontheffing).
Wat verandert er voor inleners?
Voor organisaties die flexkrachten of gedetacheerden inhuren, verandert er ook veel. Vanaf 1 januari 2028 mag je alleen nog inlenen van uitleners met een toelating of ontheffing, of die onder de overgangsregeling vallen, tenzij een wettelijke uitzondering geldt. Werk je met een toelatingsplichtige uitlener zonder geldige toelating, dan riskeer je een boete van de Arbeidsinspectie.
Je krijgt twee nieuwe plichten. Een controleplicht: je controleert in het openbare register of je uitlener is toegelaten. En een administratieplicht: je legt vast welke arbeidskrachten je van welke uitlener inleent.
De bekende Waadi-check verdwijnt. Op 1 januari 2028 gaat het Waadi-register van de KVK over naar het openbare Wtta-register van de NAU, en vervalt de Waadi-check voor inleners op de KVK-site (KVK). Uitleners moeten wel ingeschreven blijven in het Handelsregister. Wat de Waadi verder regelt, zoals het verbod om werkzoekenden te laten betalen voor bemiddeling, blijft gelden.
Wat betekent dit voor recruiters?
Werk je bij een uitzendbureau of detacheerder, dan is de kans groot dat je directie hier al mee bezig is. Maar het raakt ook je dagelijkse werk: opdrachtgevers gaan vragen naar je status, inkoopafdelingen nemen de toelating op in contracten en raamovereenkomsten, en een uitlener die op 1 januari 2028 niet is toegelaten, kan zijn flexkrachten niet meer plaatsen.
Ben je corporate recruiter of inkoper van flexibele arbeid, dan word jij degene die de controle doet. Breng nu al in kaart van welke uitleners je inleent. Een overzicht van bureaus per type staat in onze gids uitzendbureaus en detacheerders; de toelatingsstatus controleer je vanaf 1 juli 2027 in het register zelf.
Checklist voor uitleners
- Controleer met de beslisboom van de NAU of je onder de toelatingsplicht valt.
- Zorg voor eHerkenning niveau 3 en een Berichtenbox voor bedrijven, en controleer je gegevens in het Handelsregister.
- Meld je vóór 1 januari 2027 aan voor de overgangsregeling, ook als je een SNA-keurmerk hebt.
- Bepaal welke aanvraag je gaat doen: inspectierapport, SNA-keurmerk, voorlopige toelating of ontheffing.
- Regel de waarborgsom van €100.000 of zoek uit of je in aanmerking komt voor vrijstelling.
- Plan je VOG zodat hij bij je aanvraag niet ouder is dan drie maanden. Wacht op bericht van de NAU.
- Dien je aanvraag in tussen 1 mei en 30 juni 2027.
Checklist voor inleners
De NAU heeft een eigen checklist voor inleners met acht stappen. Samengevat:
- Breng in kaart van welke uitleners je personeel inleent, en of ze onder de toelatingsplicht vallen.
- Vraag je uitleners of ze zich aanmelden voor de overgangsregeling en een aanvraag voorbereiden.
- Neem de toelating op in contracten: samenwerking alleen met toelating, ontheffing of overgangsregeling, geldig gedurende de hele looptijd, en afspraken over wat er gebeurt als die vervalt.
- Controleer vanaf 1 juli 2027 het register bij de start van elke inleenrelatie en bewaar het bewijs.
- Leg vast welke arbeidskracht je bij welke uitlener inleent, ook bij doorlenen.
- Controleer periodiek en meld je aan voor meldingen bij statuswijzigingen in het register.
- Stop met inlenen als een uitlener niet meer is toegelaten, en leg vast wat je hebt gedaan.
- Wijs een verantwoordelijke aan en train de afdelingen die met inhuur werken.
De wet is er gekomen om de slechtste uitleners van de markt te halen. Voor bureaus die hun zaken op orde hebben, is het vooral administratie en een flinke waarborgsom. Voor bureaus die de deadline van 31 december missen, kan het betekenen dat ze over ruim een jaar moeten stoppen met uitlenen. Meer over de wet staat bij de Wtta in onze wetgevingsdatabase, en andere regels voor werving en inhuur vind je in het overzicht Wetgeving voor recruiters.